Calliope Tsoupaki en de zee

Calliope Tsoupaki - foto Ruud Jongers

De Grieks-Nederlandse componiste Calliope Tsoupaki voelt zich nauw verbonden met de zee. Haar wieg stond in Piraeus, de havenstad van Athene. In de hoop bij Louis Andriessen te kunnen gaan studeren, trekt zij als jonge twintiger per boot naar Nederland.

 

Salto di Saffo

Als zij ’s nachts langs de vuurtoren op de zuidelijke punt van het eiland Lefkas vaart, beseft zij dat zij haar leven, haar land, alles achter zich laat. Zij herinnert zich bovendien hoe de Griekse dichteres Sappho zich volgens de overlevering ruim tweeënhalf duizend jaar geleden juist daar van de rots stortte, overmand door liefdesverdriet. Volgens de legende werd haar liefde voor de jonge veerman Phaon niet beantwoord.

 

Ruim dertig jaar later woont Tsoupaki nog altijd in Nederland en schrijft zij Salto di Saffo (Sappho’s sprong) voor de NTR ZaterdagMatinee, als herinnering aan haar reis. Het is een werk met lange melodieën geworden, en – met name in het orkest – snelle notengolven die Tsoupaki zelf ‘harmonische wolken’ noemt. Daarmee past het werk perfect in de rest van het programma, met de eindeloze lijnen van Wagners graalreiziger Parsifal, de grote, zangerige melodische bogen van Beethovens Vijfde pianoconcert en, natuurlijk, La mer van Debussy. 

 

De bezetting is ongebruikelijk, met twee solisten: de blokfluitist Erik Bosgraaf en de panfluitist Matthijs Koene (voor zover we in de archieven hebben kunnen nagaan, is hij de eerste panfluitsolist in de Matineegeschiedenis).

 

Kom 6 oktober naar de Matinee, en reis mee!

 

Tsoupaki: “In muziek druk ik het allerpersoonlijkste uit, het diepzinnigste wat ik te vertellen heb. Ruimte, tijd, elasticiteit van melodieën, daar ben ik altijd mee bezig. Misschien hoor je de zee in wat ik componeer – maar heel anders dan bij Debussy, die verklankte concreter de impressie van de zee, de golven.”
(uit een interview met Frederike Berntsen, Trouw, 29-7-2018)

 

zaterdag 6 oktober, 14.15 uur (klik voor meer informatie en kaarten)

Concertgebouw, Amsterdam

 

Radio Filharmonisch Orkest

Markus Stenz dirigent

Lars Vogt piano

Erik Bosgraaf blokfluit

Matthijs Koene panfluit

 

Wagner Prelude en Verwandlungsmusik uit Parsifal

Beethoven Vijfde pianoconcert ‘Keizersconcert’

Tsoupaki Salto di Saffo voor blokfluit, panfluit en orkest (opdrachtwerk NTR ZaterdagMatinee – wereldpremière, mede mogelijk gemaakt door het fonds podiumkunsten)

Debussy La mer

 

Deel dit artikel